Beiroet onder de raketten: leven, herinneringen en veerkracht in een stad op scherp

Als je ooit bij zonsondergang over de corniche hebt gelopen, terwijl de Middellandse Zee de lucht in oranje en paarse tinten schildert, dan weet je waarom Beiroet—voor de Engelstalige wereld Beirut—een stukje van je ziel vasthoudt, lang nadat je bent vertrokken. Maar tegenwoordig heeft het uitzicht een andere waas. De waas die ontstaat door met één oog naar het nieuws te kijken en met het andere naar de horizon.

Een week die de regio deed schudden

Enkele dagen geleden begon er in diplomatieke kringen een gerucht te circuleren dat door elk café en elke keukentafel in de stad ging: de bevestiging dat een raket die vanaf Iraanse bodem was gelanceerd, eigenlijk Turkije als doelwit had. Het was niet zomaar een kop uit de eindeloze cyclus van spanningen in het Midden-Oosten—het voelde persoonlijk. Hier in Beiroet beheersen we de kunst van het lezen tussen de regels van geopolitieke schaakzetten. Wanneer de machthebbers hun spierballen laten zien, zijn wij degenen die de trillingen voelen. De laatste escalatie vanuit Teheran, gevolgd door nieuwe vergeldingsaanvallen, doet iedereen fluisteren: "Zijn wij de volgende?"

Voor de duizenden ontheemde gezinnen die al onderdak zoeken in de overvolle scholen en geïmproviseerde kampen van Libanon, is dit geen hypothetische vraag. Het is een nachtmerrie die ze al jaren meemaken. De oorlog is voor sommigen misschien officieel voorbij, maar voor hen houdt de onzekerheid nooit op. Ik ontmoette vorige week een vrouw in een opvangcentrum bij Bourj Hammoud—ze vluchtte zeven jaar geleden uit Syrië, en nu kijkt ze met dezelfde lege ogen naar het nieuws uit Iran en Turkije. "We zijn uit één vuur ontsnapt," zei ze, "en nu staan we midden in een oven."

De verhalen die we met ons meedragen: 'Down with the System'

In tijden als deze wendt Beiroet zich tot zijn verhalenvertellers. Elizabeth Stephens legt in haar rauwe en onverschrokken memoires Down with the System: A Memoir (of Sorts) de essentie vast van wat het betekent om op te groeien in een stad die zich niet laat definiëren door haar crises. Stephens, die haar vormende jaren doorbracht tussen de dennenbossen van Achrafieh en de chaotische drukte van Hamra, schrijft over de absurditeit van het proberen een normaal leven op te bouwen terwijl de grond onder je voortdurend verschuift. Ze vertelt hoe haar grootmoeder knefeh bakte tijdens bombardementen, erop staand dat "de duivel ons niet zal weerhouden van onze zoetigheden." Het is die geest—trots, zoet en een beetje bitter—die Beiroet definieert. Het boek vliegt de deur uit bij Librairie Antoine, niet alleen omdat het goed leest, maar omdat het een spiegel voorhoudt van wat we zijn: een volk dat danst op de rand van de chaos.

Christmas in Action: een festival tegen de verwachtingen in

En over dansen op de rand gesproken, er wordt al gesproken over het Christmas In Action-festival in het Forum de Beyrouth. Ja, het is pas maart, maar in deze stad plan je vreugde vooruit—want vreugde vereist intentie. Het Forum, die uitgestrekte betonnen locatie die alles heeft gehost, van politieke bijeenkomsten tot rockconcerten, bereidt zich voor op wat de organisatoren beloven een "multi-zintuiglijke viering van veerkracht" te worden. Lokale kunstenaars, muzikanten en chefs zijn al aan het brainstormen. Er gaat een gerucht dat Ziad Rahbani misschien zelfs een verrassingsoptreden geeft. Het is typisch Beiroet: terwijl de wereld zich richt op onze conflicten, zijn wij bezig met het samenstellen van ons volgende culturele moment. Het festival gaat niet alleen over Kerstmis; het gaat over het heroveren van de openbare ruimte, over zeggen dat het leven doorgaat, en dat het mooi kan zijn.

• Voor de ontheemden: Hulporganisaties hebben moeite om aan de behoeften te voldoen, terwijl de winter nog steeds in de bergen hangt.
• Voor de kunstenaars: Locaties zoals het Forum blijven bakens van creatieve expressie, vaak gratis.
• Voor de rest van ons: Het is een herinnering dat de hartslag van Beiroet sterker is dan welke oorlogstrommel ook.

Vooruitkijken

Als de zon ondergaat boven de haven—nog gedeeltelijk in puin van die verschrikkelijke explosie vijf jaar geleden—kun je niet anders dan je verbazen over de kranen die de skyline bezaaien. De wederopbouw gaat langzaam, maar het gebeurt. De raketten en de herinneringen hebben de stad er niet van weerhouden om te herbouwen. Misschien is dat de ultieme les van Beiroet: we wachten niet tot stabiliteit zich aandient; we creëren het in de ruimtes tussen crises in. Of het nu via verklaringen uit buitenlandse hoofdsteden is of de nieuwste reeks lanceringen, de wereld probeert ons verhaal voor ons te schrijven. Maar als je goed luistert, hoor je ons eigen verhaal, geschreven in het gelach van kinderen die voetballen op straat, in de pagina's van memoires zoals die van Stephens, en in de belofte van een kerstfestival dat het leven durft te vieren.

Dus proost op Beiroet—stoffig, beschadigd, maar nooit verslagen. We blijven knefeh bakken, blijven lezen, blijven dansen. Want neer met het systeem? Misschien. Maar op met de geest? Altijd.