De Nieuwe Gezichten van Sierra Leone: Helden van Diamanten, Voetbal en Moederzorg

Als we het over Sierra Leone hebben, denken we vaak aan diamanten, een bloedige burgeroorlog of misschien aan voetbal. Maar op dit moment wordt er over dit West-Afrikaanse kustland in een heel nieuw licht gesproken. Een internationaal gerenommeerde publicatie riep onlangs Isata Dumbuya uit tot een van de vrouwen van het jaar. Zij is een gezondheidsactiviste die haar leven heeft gewijd aan het terugdringen van moedersterfte. Haar werk heeft hoop gebracht in een land waar bevallen lange tijd levensgevaarlijk was. Lokale verloskundigen vertellen dat de hulp nu eindelijk terechtkomt waar die het hardst nodig is – in de afgelegen dorpen op het platteland.

Het land van diamanten vecht voor het leven van moeders

De vlag van Sierra Leone wappert in groen, wit en blauw – kleuren die staan voor landbouw, vrede en de zee. Maar de realiteit is grimmiger geweest. Het land is een van de armste ter wereld, en de vrouwen hebben daar de hoogste prijs voor betaald. Decennialang was Sierra Leone een van de gevaarlijkste plaatsen om te bevallen. Maar dankzij vrouwen als Dumbuya begint het tij te keren. Samen met lokale gezondheidsorganisaties heeft ze opleidingscentra voor verloskundigen en gezondheidsposten in afgelegen dorpen opgezet – precies daar waar voorheen geen enkele hulp kwam. Een bevriende arts uit Freetown liet onlangs veelbelovend weten dat ze volgend jaar alweer hun derde kliniek openen.

Leeuwen op het veld en de rijzende ster van het cricket

Hoewel gezondheid nu de krantenkoppen haalt, mogen we de sportfans van het land niet vergeten. Sierra Leones voetbalelftal, bijgenaamd de Leone Stars, heeft fans over de hele wereld. De afgelopen jaren is het team langzaam gestegen op de FIFA-wereldranglijst, en de lokale bevolking volgt de wedstrijden, die de veerkracht van het land tonen, met passie. Maar wist je dat ook Sierra Leones cricketelftal in opkomst is? Cricket stond altijd in de schaduw van voetbal, maar het nationale team heeft de afgelopen jaren velen verrast tijdens Afrikaanse crickettoernooien. Op de velden is dezelfde vechtlust te zien die Dumbuya in haar werk drijft.

Diamanten zijn niet de enige natuurlijke hulpbron

Diamonds from Sierra Leone – die woorden roepen gemengde gevoelens op. De diamanten van het land zijn zowel een vloek als een zegen geweest. Deze zogenoemde bloeddiamanten werden illegaal geëxporteerd om gewapende conflicten te financieren. Tegenwoordig probeert het land zijn reputatie te zuiveren en staat de diamantindustrie onder internationaal toezicht. Maar zoals Isata Dumbuya laat zien, zijn de ware schatten van het land de vrouwen en jongeren. De programma's die zij leidt, hebben honderden verloskundigen opgeleid, en nu heeft elk dorp de kans om professionele hulp te krijgen bij bevallingen.

• Groen: landbouw en natuurlijke hulpbronnen, zoals diamanten en koffie – maar nu ook de nieuwe gezondheidsklinieken op de groene heuvels.
• Wit: eenheid en rechtvaardigheid, waar het land nog steeds naar streeft onder leiding van activisten als Dumbuya.
• Blauw: de Atlantische Oceaan en de hoop op een betere toekomst – hetzelfde blauw siert nu ook de dekentjes van pasgeborenen.

De toekomst wordt gebouwd door vrouwen

Als ik naar de vlag van Sierra Leone kijk, zie ik nu ook het gezicht van Dumbuya. Haar werk is het concrete bewijs dat verandering mogelijk is. Terwijl de Leone Stars dromen van het WK en de cricketspelers de bal slaan, kunnen de moeders van het land eindelijk veilig bevallen. Dat is een overwinning die je niet in statistieken ziet, maar in levende mensen. En dat is waardevoller dan welke diamant dan ook.

Er waait een nieuwe wind door West-Afrika, en in het middelpunt daarvan staan moedige vrouwen als Isata Dumbuya. Zij wachten niet op hulp van buitenaf – ze bouwen zelf aan de toekomst. En wij in Nederland kunnen alleen maar bewondering hebben voor de vastberadenheid en kracht waarmee dit kleine land weer op eigen benen gaat staan.