Ryan Goslings nieuwe kosmische thriller en de memes die hem tot een modern icoon maakten

Ryan Gosling heeft iets. Het zijn niet alleen zijn looks, al helpt dat zeker mee. Het is de manier waarop hij moeiteloos kan schakelen van een zwijgzame chauffeur in een schorpioenenjack naar een huilende plastic blondine. Op dit moment is hij weer hét gesprek van de dag met zijn nieuwste film, Project Hail Mary, en het Nederlandse publiek vindt hem geweldig. Maar terwijl we hem zien als een eenzame astronaut die de wereld probeert te redden, is het goed om te onthouden dat Goslings carrière altijd al een prachtig vreemde mix is geweest van hoge kunst, lage humor en verrassend diepe internetfolklore.

Gebaseerd op de geliefde sciencefictionroman, zien we in Project Hail Mary Gosling als een leraar die verandert in een ruimteheld en alleen wakker wordt op een ruimteschip met geheugenverlies. Het zal niemand verbazen dat hij briljant is – de buzz draait helemaal om hoe hij de hele film draagt met een mix van pathos en fysieke komedie. Hij heeft die zeldzame gave om je het gewicht van het universum te laten voelen, terwijl hij tegelijkertijd een grap maakt die perfect landt. Het is vintage Gosling: gevoelig, slim en door en door menselijk.

Van 'Ken-ergie' naar 'I Am Kenough'

Natuurlijk kunnen we het in 2026 niet over Gosling hebben zonder een kort uitstapje naar Barbie-land. Vorig jaar was zijn vertolking van Ken niet minder dan een culturele reset. De kerel nam een personage wiens enige taak 'strand' was en veranderde hem in een tragikomisch icoon. En laten we eerlijk zijn: de Kenpop met de 'I Am Kenough'-hoodie werd het merchandising-item van het jaar. Je ziet hem nog steeds op markten in Amsterdam en op het strand van Scheveningen. Dat beeld van Ken, die eindelijk zelfrespect vindt in een hoodie die middelmatigheid schreeuwt, was Goslings geniale zet: hij zorgde dat we allemaal met een simpele spierbundel meeleefden. Het was pure, onversneden Ken-ergie, en het bevestigde zijn status als de gozer die alles cool kan maken.

De geboorte van een gevoelige gozer

Maar dat hele 'gevoelige filmgozer'-persona is niet nieuw. Ver terug in de vroege jaren 2010, lang vóór La La Land of Drive, veroverde een Tumblr-blog genaamd Feministische Ryan Gosling het internet. Het plaatste foto's van een peinzende Gosling met bijschriften over feministische theorie, en creëerde zo de ultieme internetmeme. Zinnen als "Hey meid. Je zegt dat je de mannelijke blik zat bent. Laten we thuisblijven en vanavond wat Mulvey lezen," maakten hem het onbedoelde gezicht van een beweging. Het blog leidde zelfs tot een boek: Feministische Ryan Gosling: Feministische Theorie (zoals Voorgesteld) van Je Favoriete Gevoelige Filmgozer. Het was een moment dat vastlegde hoe we hem allemaal zagen – de knappe man die ook echt zou luisteren.

Disney-dagen en Riga-wortels

Voordat hij een meme of filmster was, was hij echter gewoon een kind dat probeerde door te breken. Zoals zoveel sterren van zijn generatie begon Gosling bij de Mickey Mouse Club, waar hij optrok met Britney, Justin en Christina. Het is een hoofdstuk in zijn leven dat nu bijna mythisch aanvoelt, gezien de waanzinnige roem die uit die show voortkwam. Het nieuwe boek, Disney High: Het Onvertelde Verhaal van de Opkomst en Ondergang van het Tween-imperium van Disney Channel, duikt diep in dat tijdperk, en Goslings carrièrepad is een perfecte casestudy. Terwijl de Disney-machine popprinsessen en boybands produceerde, glipte hij er stilletjes tussenuit om indie-films te maken en bouwde hij uiteindelijk een carrière op zijn eigen voorwaarden. Hij is een zeldzaam voorbeeld van iemand die de 'Disney-vloek' ontweek door eigenzinnig te blijven.

En over eigenzinnige beginnen gesproken, wist je dat Gosling een deel van zijn jeugd in Letland doorbracht? Het werk van zijn vader bracht het gezin naar Riga toen Ryan nog een kind was, en hij schreef zich in bij het Rijksstaatsklassiek Gymnasium Riga. Stel je voor – een van Hollywoods grootste sterren die door de gangen van een historische Baltische school loopt. Hij heeft in interviews gezegd dat het een lastige aanpassing was, de buitenstaander zijn die de taal niet sprak. Je vraagt je onvermijdelijk af of die ervaring de stille, observerende kwaliteit heeft gevormd die hij in zoveel rollen meebrengt. Het is dat gevoel van net iets aan de buitenkant staan en naar binnen kijken, dat hem zo boeiend maakt op het scherm.

Dus of hij nu de mensheid redt in de diepe ruimte, zichzelf vindt in een nepbont hoodie, of feministische theorie inspireert, Ryan Gosling blijft ons verrassen. Hij is een kerel die alles kan – en het er moeiteloos uit laat zien. En eerlijk? We willen het niet anders.

• Project Hail Mary draait nu in de bioscoop. Een must voor sci-fi-fans.
• Feministische Ryan Gosling (het boek) is een hilarische tijdcapsule van de internetcultuur uit de vroege jaren 2010.
• Disney High is het perfecte leesvoer voor iedereen die geobsedeerd is door de popcultuur van de jaren 90 en 00.